Dadlez Michał (red.), Heljon. Miesięcznik artystyczno-literacki. R. I. nr 1 [1924]

Tytuł: Heljon. Miesięcznik artystyczno-literacki. Rok I, listopad 1924, nr 1.

Redaktor naczelny: Michał Antoni Dadlez (1895-1965) [historyk literatury polskiej, poeta i pedagog, żołnierz Armii Krajowej].

Wydawca: Kraków, Spółka Wydawnicza „Heljon". Druk: Ciechanów, drukarnia „Dźwignia".

Rok wydania: 1924.

Format: 31 cm.

Objętość: 32 s., [2] k. tabl.

Oprawa: Okładka broszurowa wydawnicza.

Pierwszy numer „Heljonu" ukazał się w listopadzie 1924 roku, kilka miesięcy po reformie walutowej Władysława Grabskiego. Po okresie hiperinflacji zastąpiła ona markę polską złotym. W takich niepewnych warunkach rynkowych startowało wiele efemerycznych inicjatyw artystycznych. Katalog Biblioteki Książąt Czartoryskich odnotowuje ten zeszyt jako prawdopodobnie jedyny wydany numer pisma. Wielkoformatowy zeszyt łączy literaturę z grafiką artystyczną. Zawiera dwie oryginalne odbitki: suchoryt Mieczysława Jurgielewicza oraz barwny linoryt Pawła Mazanka „Helianthus". Nazwa pisma i tytuł grafiki nawiązują do słońca - greckiego Heliosa i słonecznika. Środowisko skupione wokół pisma wydało później „Almanach Heljonu" z utworami m.in. Jerzego Brauna, Jana Sztaudyngera, Adama Polewki i Witolda Zechentera. Byli wśród nich późniejsi znani krakowscy poeci, satyrycy i publicyści.

Michał Antoni Dadlez urodził się 4 stycznia 1895 roku w Rawie Ruskiej jako syn lekarza Juliana Dadleza. Był doktorem polonistyki, historykiem literatury polskiej, poetą i nauczycielem. W czasie okupacji służył w Armii Krajowej pod pseudonimami „Bogoria" i „Andrzej". W Powstaniu Warszawskim walczył na Powiślu w Grupie Bojowej „Krybar", w strukturach Biura Informacji i Propagandy. Zmarł 11 czerwca 1965 roku w Warszawie i spoczywa na Powązkach.

Proweniencja: na przedniej okładce zapiski ołówkiem dotyczące dubletów, wskazujące na wcześniejszy obieg biblioteczny lub antykwaryczny egzemplarza, poza tym bez stempli.

To inauguracyjny zeszyt efemerycznego krakowskiego miesięcznika z kompletem dwóch oryginalnych odbitek graficznych. Pozycja dla zbieraczy polskiej grafiki międzywojennej, cracovianów i rzadkich periodyków artystycznych.

Przednia okładka papierowa zachowana, w stanie dobrym, z powierzchniowymi zabrudzeniami i zakurzeniem; tylnej okładki brak. Blok całkowicie rozluźniony, rozpadnięty na luźne składki wskutek wykruszenia spoiwa grzbietowego, przy zachowaniu pełnej kompletności tekstu i tablic. Papier sztywny, z licznymi drobnymi plamkami, kwasowymi przebarwieniami i przybrudzeniami marginesów. Obie odbitki graficzne bez naddarć, podklejeń i wycięć. Egzemplarz przeznaczony do interwencji introligatorskiej.

ID Katalogowy: 14249-31-A-X